Een hele avond Rechtvaardige Rechters

Zou De Rechtvaardige Rechters echt nog bestaan? Laat de zaak u niet meer los na al die mediaberichten van de laatste dagen? Dan moet u donderdag zeker in Gent zijn voor de Nacht van De Rechtvaardige Rechters. Het zwaartepunt ligt in het STAM. Of toch bij een vooraanstaande Gentse familie?

Het is donderdag precies 80 jaar geleden dat De Rechtvaardige Rechters gestolen werd. Enkele Gentenaars die een grote liefde voor dit verhaal koesteren, organiseren daarom de Nacht van De Rechtvaardige Rechters.

Op enkele plaatsen in Gent vinden donderdagavond activiteiten plaats die in het teken staan van de geruchtmakende kunstroof. Over veel van die activiteiten hangt nog een waas van geheimzinnigheid, zoals dat hoort in de zaak.

Uitzonderlijke rondleiding

Zeker is dat wijzelf uitzonderlijk nog eens de rondleiding Van Eyck vermist doen. Die is al een tijdje volzet. De wachtlijst is ondertussen zo lang geworden dat we besloten hebben een extra rondleiding te doen. Maar ook die zit al vol.

Ook zeker is dat het zwaartepunt van de avond in het STAM ligt. Het museum is uitzonderlijk open van 18 tot 23 uur. Gratis bovendien.

De speurders spreken

Om 21.30 uur kan je in het STAM luisteren naar de speurders die nog met de zaak bezig zijn: substituut-procureur des Konings Caroline Dewitte van het Gentse parket en rechercheurs Jan De Kesel en Tony Vermeersch van de federale gerechtelijke politie. Ze brengen ook het originele dossier mee. Een absolute aanrader.

In het STAM is een van de zalen helemaal aan de diefstal van De Rechtvaardige Rechters gewijd.

Uitzonderlijke rondleiding Rechtvaardige Rechters op avond van 10 april

Het is in de nacht van 10 op 11 april precies 80 jaar geleden dat De Rechtvaardige Rechters verdwenen, de grootste kunstroof van de twintigste eeuw. Daarom organiseert Belgodrome die avond uitzonderlijk nog eens een rondleiding Van Eyck vermist met Rudy Pieters als gids. De rondleiding is gratis. 

Belgodrome organiseerde de rondleiding Van Eyck vermist negen jaar lang, van tot 2004 tot 2012. Bijna 2.000 mensen namen eraan deel. In 2012 werd de rondleiding vervangen door een wandelgids, die nu overal in de Gentse boekhandels verkrijgbaar is.

80 jaar geleden

Naar aanleiding van de tachtigste verjaardag van de diefstal – hij vond plaats in de nacht van 10 op 11 april 1934 - kreeg Belgodrome heel wat vragen om de rondleiding nog eens te organiseren. 

Dat gebeurt nu ook, onder de titel 80 jaar Van Eyck vermist, precies op de avond van donderdag 10 april, de avond waarop 80 jaar eerder voorbijgangers licht zagen in de kathedraal.

80 jaar Van Eyck vermist komt langs de belangrijkste Gentse plaatsen in de diefstal van het Lam Gods-paneel De Rechtvaardige Rechters. 

Gids van deze rondleiding is Rudy Pieters. Hij schreef in 2004 De wraak van het Lam Gods (Van Halewyck), een stand van zaken van het onderzoek na zeventig jaar. In 2012 publiceerde hij de wandelgids Van Eyck vermist. 

De wandeling 80 jaar Van Eyck vermist begint op donderdag 10 april om 20 uur aan het standbeeld van de gebroeders Van Eyck in de Limburgstraat (naast de kathedraal). De wandeling duurt 1 uur en blijft in de buurt van de kathedraal. Inschrijven is gratis. De wandeling is ondertussen volzet. Ook de extra wandeling om 18.30 uur zit ondertussen vol.

'Van Eyck vermist' op de regionale televisie

Het AVS-journaal (Oost-Vlaamse regionale televisie) besteedde uitgebreid aandacht aan de nieuwe wandelgids Van Eyck vermist. "Het mysterie over het verdwenen paneel blijft fascineren."

De Rechtvaardige Rechters verbergen zich voortaan in een wandelgids

Iedereen kan voortaan zelf op zoek gaan naar het vermiste Lam Gods-paneel De Rechtvaardige Rechters. Van het fascinerende verhaal verschijnt vandaag een wandelgids, de eerste over deze diefstal. Het boekje wordt voorgesteld door cultuurschepen Annelies Storms. Bij het boekje hoort ook een website. Het project kwam er dankzij een crowdfunding-campagne. 

De diefstal van De Rechtvaardige Rechters wordt terecht de grootste kunstroof van de twintigste eeuw genoemd. Van Eyck vermist, de eerste wandelgids over deze zaak, brengt de lezer naar alle Gentse plaatsen die er een belangrijke rol in spelen. Dat zijn er dertig, niet alleen de Sint-Baafskathedraal, de plaats van de misdaad, maar bijvoorbeeld ook het Geeraard de Duivelsteen, het Sint-Pietersstation en de Handelsbeurs (Kouter).

Overal krijgt de lezer heldere uitleg, een kaart wijst hem de weg. Getuigen nemen het woord, ze roepen samen met de fascinerende archieffoto's de sfeer van 1934 weer op.

Het boekje is de uitgebreide versie van de wandeling rond De Rechtvaardige Rechters, die oud-journalist Rudy Pieters en Belgodrome van 2004 tot 2012 honderd keer organiseerden. Pieters schreef in 2004 het boek De wraak van het Lam Gods.

Ook een website 

Bij het boekje hoort een website: www.vaneyckvermist.be. Vanaf vandaag zijn daar voor elke plaats nog meer gegevens te vinden: foto's van de plaats, de exacte coördinaten en achtergrondinformatie.

Bij een garage in de Sint-Jansvest bijvoorbeeld krijg je een link naar een krantenartikel dat vertelt over de spectaculaire zoektocht naar De Rechtvaardige Rechters in de zomer van 2008.

De website is handig voor wie over een smartphone beschikt. In het boekje staat daarom een QR-code afgedrukt. Wie die met zijn smartphone scant, komt automatisch op de website terecht.

Dankzij crowdfunding 

Om de verkoopprijs zo laag mogelijk te houden (onder de 10 euro) en daarmee zoveel mogelijk mensen te bereiken, is op 11 maart een crowdfunding-actie 50/50 gelanceerd: er werden 50 mensen gezocht die elk 50 euro wilden bijdragen. In ruil daarvoor kregen ze 6 gesigneerde exemplaren en een uitnodiging voor de boekvoorstelling.

De actie is een succes. Vorige week al werd het doel van 50 crowdfunders gehaald.

Van Eyck vermist wordt vandaag, precies 79 jaar na de diefstal, voorgesteld in de Standaard Boekhandel op het Sint-Baafsplein in Gent. De locatie is niet toevallig gekozen, want de boekhandel speelt een rol in de zaak. Op de avond van de diefstal hebben getuigen een verdachte auto gezien juist naast de boekhandel.

Van Eyck vermist. Op zoek naar De Rechtvaardige Rechters telt 60 pagina's. Het is vanaf vandaag voor 9,90 euro te koop in de Gentse boekhandel en vanaf 15 april ook via deze website.

Crowdfunding haalt doel van 50 deelnemers

De crowdfunding-actie 50/50 voor de wandelgids Van Eyck vermist is geslaagd. We zochten 50 deelnemers die elk 50 euro zouden financieren. Zopas heeft zich nummer 50 gemeld.

De actie werd op 11 maart gelanceerd. Een vliegende start, want na een week zat 50/50 al aan de helft. Toen kwam er een dipje, klassiek bij crowdfunding.

Deze week ging het ineens weer hard. Ook dat zie je vaker. De deadline, 10 april, naderde. En het is bekend dat hoe meer mensen meedoen, hoe makkelijker anderen aan boord komen. De laatste zijn bij wijze van spreken de makkelijkste.

Op de koop toe besteedde De Gentenaar gisteren ruim aandacht aan de wandelgids.

Door het succes van de crowdfunding wordt het mogelijk om Van Eyck vermist onder de 10 euro aan te bieden en op die manier zoveel mogelijk mensen te bereiken met dit spannende verhaald. Het boekje is vanaf volgende week woensdag te koop voor 9,90 euro in de Gentse boekhandel en via deze site.

Aan iedereen die meehielp van deze crowdfunding-actie een succes te maken, door te investeren, en/of door de oproep te verspreiden: hartelijk dank!

Wandelgids Rechtvaardige Rechters ligt bij de drukker

De voorbije twee nachten waren kort, maar we kunnen nu met gepaste trots zeggen: Van Eyck vermist is klaar! Met lay-outer Tom Waege hebben we de laatste kantjes bijgevijld, de vele archieffoto's nog beter tot hun recht laten komen, de plattegronden nog gebruiksvriendelijker gemaakt.

Sinds deze ochtend ligt het boekje - nu ja, boekje, het zijn toch al 60 pagina's - bij de drukker. Over twee weken ligt het in de winkel. Op woensdag 10 april, precies 79 jaar na de diefstal van De Rechtvaardige Rechters, wordt het voorgesteld in de Standaard Boekhandel op het Gentse Sint-Baafsplein.

En we zijn zeer blij dat de Gentse schepen van Cultuur en Toerisme, Annelies Storms, een gaatje in haar drukke agenda heeft gevonden om deze wandelgids te komen voorstellen. 


Ondertussen is de crowdfunding-actie 50/50 - 50 financiers die met een investering van 50 euro dit boekje goedkoop houden - nog eentje verwijderd van de symbolische kaap van 40. Als we die gerond hebben, kunnen we ook daar beginnen aftellen. Wie steunt mee?

Laatste rechte lijn komt in zicht

De laatste rechte lijn komt in zicht. Van Eyck vermist, de wandelgids over de diefstal van De Rechtvaardige Rechters, is bijna klaar. Lay-outer Tom Waege legt momenteel de laatste hand aan zijn ontwerp. Dan de laatste correcties. Tegen morgenmiddag moet alles bij de drukker zijn - het wordt een korte nacht.

Ook in de crowdfunding-actie 50/50 zien we de finish naderen. Na twee weken hebben zich al 37 mensen gemeld, 37 mensen die met hun 50 euro dit boekje goedkoop helpen houden en van dit verhaal dus een succes helpen maken (en in ruil daarvoor zelf 6 gesigneerde exemplaren krijgen en een uitnodiging voor de boekvoorstelling op 10 april).

Nog 13 financiers

Nog 13 financiers te gaan. Met nog 16 dagen tot de boekvoorstelling. Halen we dat? Ik denk niet dat het makkelijk wordt. Maar het kan. Alles iedereen die dit leest deze oproep verspreidt, wordt de kans dat we het halen vele malen groter. En misschien wil jij zelf ook wel gaan crowdfunden, misschien wil jij ook wel eens weten hoe het voelt om samen met andere mensen die dit verhaal even spannend vinden dit project mogelijk te maken.

Crowdfunden is makkelijk. Schrijf gewoon 50 euro over op de rekening van Belgodrome (BE72 3630 1661 3716). Je krijgt dan meteen een bevestiging per e-mail en een uitnodiging voor de boekvoorstelling op 10 april, waar ook de Gentse schepen van Cultuur Annelies Storms aanwezig zal zijn. Je gesigneerde exemplaren ontvang je dan. Wie er niet kan bij zijn, krijgt de boekjes in de bus.

Maak ook jij de wandelgids over De Rechtvaardige Rechters mogelijk?

Beste Belgodrome-publiek,

Jullie toonden de voorbije jaren meer dan gewone interesse voor de diefstal van De Rechtvaardige Rechters, de  grootste kunstroofzaak van de twintigste eeuw. Misschien ben je zelfs meegeweest op een van de tientallen wandelingen die ik heb begeleid.

Ik heb goed nieuws. De kans is groot dat het verhaal als een mooi boekje, een praktische wandelgids, blijft voortleven en zo nog meer mensen besmet.

Zoals jullie misschien weten, heb in in 2004 het boek De wraak van het Lam Gods geschreven, een stand van zaken van het onderzoek naar het gestolen paneel. Het nieuwe boekje wordt de uitgebreide versie van de wandeling die ik sindsdien, tot eind vorig jaar, heb georganiseerd met Belgodrome.

Over een maand wordt het boekje voorgesteld. Om zoveel mogelijk mensen te bereiken met dit prachtige verhaal willen we de verkoopprijs onder de 10 euro houden. Zonder jullie steun is dat niet mogelijk. Daarom doe ik deze warme oproep.

Vandaag lanceren we de campagne 50/50. We zoeken 50 mensen die elk 50 euro willen bijdragen. In ruil daarvoor krijg je 6 gesigneerde exemplaren - mooi om bijvoorbeeld aan vrienden, familie of zakenrelaties cadeau te doen - en een uitnodiging voor de boekvoorstelling in aanwezigheid van de Gentse schepen van Cultuur. En onze eeuwige dankbaarheid natuurlijk.

Wat moet je doen? Heel eenvoudig. Schrijf 50 euro over op de rekening van Belgodrome (BE72 3630 1661 3716). Je krijgt dan meteen een bevestiging per e-mail en een uitnodiging voor de boekvoorstelling op 10 april om 11 uur in de Standaard Boekhandel op het Gentse Sint-Baafsplein. Je gesigneerde exemplaren ontvang je dan. Wie er niet kan bij zijn, krijgt de boekjes in de bus.

Maak ook jij dit project mogelijk?

Alvast mijn welgemeende dank.

Met vriendelijke groeten,

Rudy Pieters

Wandeling Rechtvaardige Rechters wordt een boekje

De succesvolle wandeling rond de diefstal van De Rechtvaardige Rechters is een boekje geworden. Van Eyck vermist wordt op 10 april gelanceerd door de Gentse schepen van Cultuur en Toerisme, Annelies Storms.

Met het boekje in de hand zal iedereen de grootste kunstroofzaak van de twintigste eeuw zelf kunnen ontdekken. Bij alle Gentse plaatsen die een belangrijke rol spelen in dit spannende verhaal, krijg je heldere uitleg, met getuigenissen van mensen die destijds op de eerste rij zaten. Zo maak je het verhaal als het ware live mee.

Vooraan in het boekje krijgt de lezer bovendien het hele verhaal mooi samengevat. De gids bevat ook een kaartje, zodat iedereen zijn eigen parcours kan volgen.

 

Wandeling

Het boekje is de uitgebreide versie van de wandeling rond De Rechtvaardige Rechters, die Rudy Pieters van 2004 tot 2012 deed. Pieters schreef in 2004 het boek De wraak van het Lam Gods, een stand van zaken van het onderzoek naar het gestolen paneel.

In die negen jaar leidde Rudy Pieters tientallen keren groepen rond in dit verhaal. Aanvankelijk gebeurde dit enkel tijdens de Gentse Feesten maar door het groeiende succes vond op den duur elke week van lente, zomer en herfst een wandeling plaats, ook in het Frans, Engels en Duits. Eind 2012 zette Pieters een punt achter deze wandeling, maar het verhaal gaat dus verder in boekvorm.

 

Crowdfunding

Van Eyck vermist, zoals het boekje zal gaan heten (net zoals de wandeling), wordt op 10 april, precies 79 jaar na de diefstal, voorgesteld in de Standaard Boekhandel op het Sint-Baafsplein, in aanwezigheid van de Gentse schepen van Cultuur en Toerisme, Annelies Storms.

Belgodrome, organisator van de wandeling en nu uitgever van de wandelgids, wil zoveel mogelijk mensen bereiken met dit verhaal en gaat daarom de verkoopprijs laag houden. Om dat mogelijk te maken wordt een deel van de productie via crowdfunding gefinancierd.

Iedereen die dat wil, kan dus zijn steentje bijdragen, in ruil voor enkele gesigneerde exemplaren en een uitnodiging voor de boekvoorstelling. De campagne wordt op maandag 11 maart gelanceerd, onder meer via deze website.

Laatste keer Rechtvaardige Rechters tijdens Gentse Feesten

Belgodrome organiseert nu al voor het negende jaar Van Eyck vermist tijdens de Gentse Feesten, wandelingen rond de diefstal van De Rechtvaardige Rechters. De negende editie wordt meteen de laatste. 
Van Eyck vermist werd voor het eerst georganiseerd tijdens de Gentse Feesten van 2004. Aanvankelijk zou het bij één editie blijven, als promotie voor het boek De wraak van het Lam Gods dat gids Rudy Pieters dat jaar had gepubliceerd. Maar door de grote vraag bleven de edities elkaar opvolgen. Bovendien vindt Van Eyck vermist sinds 2009 ook buiten de Gentse Feesten plaats, in het toeristische hoogseizoen wekelijks en ook in andere talen.
Belgodrome wil in schoonheid eindigen. In de negen Gentse Feesten-edities ging Van Eyck vermist meer dan zestig maal uit. Met een gemiddelde van twintig deelnemers per wandeling zal Van Eyck vermist na deze editie dus meer dan 1.200 mensen hebben rondgeleid in dit spannende verhaal. (De rondleidingen buiten de Feesten blijven wel bestaan.)
Van Eyck vermist komt langs de belangrijkste Gentse plaatsen in de diefstal van het Lam Gods-paneel De Rechtvaardige Rechters. De diefstal, die in de nacht van 10 op 11 april 1934 plaatsvond, wordt door velen de grootste kunstroof van de twintigste eeuw genoemd.
Deze Gentse Feesten vinden er vier wandelingen plaats op twee dagen: zaterdag 21 juli om 14 en 16.30 uur en zondag 22 juli om 14 en 16.30 uur.
Inschrijven kost 9 euro per persoon (7 euro per persoon voor groepen vanaf 6 personen; gratis tot en met 12 jaar). Reserveren is aanbevolen. Inschrijven kan op de website www.belgodrome.be of telefonisch op 0479 22 46 88.

Spoor in Sint-Laurentius loopt dood

Ze was er heilig van overtuigd. Patricia Den Tandt hadden haar tanden gezet in een welbepaalde locatie in de Sint-Laurentiuskerk in Antwerpen. Daar bevond of bevindt zich De Rechtvaardige Rechters. Zopas liet ze weten dat het gestolen paneel daar niet zit.
Via het Speurrforum, een internetforum van amateurspeurders, maakte ze bekend dat het gerecht er op 12 oktober grondig heeft gezocht. En niets heeft gevonden. Opnieuw een spoor dat doodloopt.
Patricia Den Tandt is niet een van de vele fantasten in deze zaak. Ze zoekt al ruim vijftien jaar op een quasi wetenschappelijke manier naar het gestolen paneel, in navolging van haar man Willy Nachtergaele. Ze maakte de laatste jaren vooral indruk met haar onderzoek naar de financiële situatie van Arsène Goedertier, hoofdverdachte in deze zaak.
Toen ze in 2009 en 2010 op haar website haar nieuwe spoor naar Sint-Laurentius in verschillende stappen begon te ontvouwen, wekte dat dan ook verwachtingen. Alleen de bergplaats hield ze nog even voor zich.
Nu er gezocht is, gaat ze ook die laatste stap online zetten. "Maar vooraleer ik daaraan begin nog twee opmerkingen", zegt ze op het Speurrforum. "De RR zitten in Antwerpen, daar blijf ik rotsvast van overtuigd. Ze zitten evenwel niet op de plaats waar ik nachtenlang niet kon van slapen... zo zeker was ik. Daarom ben ik zo blij met de gebeurde zoeking, ik heb nu zekerheid."

Afscheid van een kleurrijk speurder

Maandag heb ik in Wetteren afscheid genomen van Maria De Roo (82), zonder twijfel een van de kleurrijkste speurders in de zaak van De Rechtvaardige Rechters.
Als echte Wetterse was ze bijzonder gefascineerd door de rol van Arsène Goedertier in deze zaak. Ze heeft nog veel personen uit die tijd gekend – zelfs Goedertier herinnerde ze zich nog, ze was vijf toen hij stierf – en was daardoor een dankbare bron voor veel speurders vandaag. Ze wachtte niet tot men bij haar aanklopte. Eind 2003 begon ze een eigen website, waarop ze zelfs een 261 bladzijden tellend boek publiceerde.
Voor mijn boek heb ik haar tweemaal uitvoerig geïnterviewd, in 2002 en 2003, en ook nadien ben ik nog enkele keren bij haar langs geweest. Ik herinner mij haar als een bijzonder gedreven speurder. Ze had haar theorieën en daar kon je haar niet meer van af brengen. Ze verdedigde haar verhaal met zoveel verve – voor een straffe uitspraak was je bij haar altijd aan het goede adres – dat je met plezier met haar van mening kon verschillen.
Volgens Maria zat De Rechtvaardige Rechters eerst in de Sint-Gertrudiskerk verborgen, waar Goedertier koster was geweest, en verhuisde het paneel nadien naar de graanaanzuiginstallatie van Molens Buysse in Wetteren, waar de zaakvoerder, burgemeester Duchâteau, het paneel later vond.
Dat Sint-Baafs in 1945 een kopie van Jef Van der Veken in het Lam Gods plaatste, daar gelooft ze niets van. Bij haar veelvuldige bezoeken aan Het Lam Gods vond ze nooit het portret van Leopold III dat de kopiist als herkenningsteken had geschilderd. In 1995 zag ze Leopold III ineens wel.
"Ik ben er daarom zeker van dat ik twee verschillende panelen van De Rechtvaardige Rechters heb gezien: in 1995 zat de kopie er zeker en vast in en was er die opening tussen paneel en kader, al de bezoeken ervoor was die spleet er nooit", vertelde ze me in een van de interviews. "Op die kopie heb ik dus in ’95 ook zeer duidelijk het gezicht van Leopold gezien, terwijl al de jaren daarvoor ik er verschillende keren tevergeefs heb naar gezocht.”
Merci, Maria.

Geen beter doelwit mogelijk

Wie het niet alleen aandurft maar er vervolgens ook in slaagt een absoluut topwerk te stelen, en de wereld daardoor met verstomming slaat, die wil daar erkenning voor. Of dit ook voor de dief van De Rechtvaardige Rechters het geval is, weet ik niet. Maar het heeft er alle schijn van. Als je de zaak bestudeert, ontkom je niet aan de indruk dat het de dief om veel meer dan de diefstal en de afpersing alleen te doen was. Hij wilde ook aandacht. En dan had hij geen beter doelwit kunnen kiezen.
Weinig kunstwerken genoten in de eerste dertig jaar van de twintigste eeuw zoveel internationale belangstelling als het Lam Gods. Eeuwenlang had men op de Vlaamse Primitieven neergekeken, maar sinds 1900 beleefden ze een echte revival. De Van Eycks, en vooral het Lam Gods, stonden daarbij voortdurend in de schijnwerpers.
In 1902 organiseerde Brugge bijvoorbeeld de eerste grote tentoonstelling van Vlaamse Primitieven. Zes jaar later publiceerde W.H. J. Weale Hubert and John van Eyck. Their life and works, het resultaat van vijftig jaar onderzoek. Op 9 augustus 1913 onthulde koning Albert I het grote Van Eyck-monument op het pleintje naast de Sint-Baafskathedraal, naar aanleiding van de Wereldtentoonstelling in Gent. In 1920 werden alle Lam Godspanelen voor het eerst in meer dan honderd jaar met elkaar herenigd. Duizenden mensen kwamen ervoor naar de Sint-Baafskathedraal. Tien jaar later werd vóór de kathedraal een groots Lam Godsspel opgevoerd, ter gelegenheid van het Belgische eeuwfeest. In 1932, twee jaar voor de diefstal, vierde Gent weer feest want dan was het retabel precies vijfhonderd jaar oud.
Wie de kunstroof van de eeuw wilde plegen, kon bijna niet anders dan het Lam Gods te kiezen.

Belgodrome organiseert tijdens de Gentse Feensten nog wandelingen Van Eyck vermist op donderdag 21 juli, zaterdag 23 juli en zondag 24 juli 2011. Inlichtingen en reserveringen op www.belgodrome.be.

Auteur boek Lam Gods komt naar Gent

Noah Charney, de Amerikaanse kunsthistoricus die net een boek uit heeft over het Gentse Lam Gods, komt op 26 en 27 mei naar Gent. Op 26 mei geeft hij een lezing in de Sint-Baafskathedraal. Op 27 mei wordt hij geïnterviewd door Rudy Pieters in de Standaard Boekhandel op het Sint-Baafsplein. Nadien is er een wandeling Van Eyck vermist.
Noah Charney publiceerde eind vorig jaar een boek over de lotgevallen van het Lam Gods. Het handelt niet alleen over de diefstal van De Rechtvaardige Rechters maar ook over de vele andere pogingen om met het altaarstuk aan de haal te gaan. Zo voerde nazi-Duitsland het werk naar een zoutmijn in Oostenrijk.
Het boek kreeg ondertussen een Nederlandse vertaling: Het Lam Gods. 's Werelds meest begeerde meesterwerk (Luitingh, 2011) Naar aanleiding daarvan komt de auteur naar Gent.
Op donderdag 26 mei geeft hij om 19 uur een lezing in de crypte van de Sint-Baafskathedraal. Hij wordt ingeleid door Rudy Pieters, auteur van een boek over De Rechtvaardige Rechters en drijvende kracht achter Belgodrome. Wie de lezing wil bijwonen, bevestigt dit best via de toeristische dienst van Gent.
Op vrijdag 27 mei interviewt Rudy Pieters Noah Charney van 14 tot 14.30 uur in de Standaard Boekhandel op het Sint-Baafsplein. Nadien, van 15 tot 16 uur, organiseert Belgodrome een wandeling Van Eyck vermist. Inschrijven (8 € per persoon) kan via de site van Belgodrome of via de Standaard Boekhandel.

Met de Rechtvaardige Rechters in de regen?

Het is vandaag precies 77 jaar geleden dat de diefstal van De Rechtvaardige Rechters is vastgesteld. In de loop van de nacht waren onbekenden er met twee panelen van het wereldberoemde Lam Gods vandoor gegaan. Nu hier ik overal blote benen en teensletsen op straat zie, vraag ik mij af: waren 10 en 11 april 1934 ook zulke stralende lentedagen?
Volgens gegevens die we bij het KMI hebben opgevraagd, was het de ochtend van 10 april 1934 nevelig tot zwaarbewolkt in de streek van Gent, met opklaringen in de namiddag en lichte regen tijdens de nacht van 10 op 11 april. Een typisch Belgische lentedag. De gemeten minimumtemperatuur was 1°C, in de namiddag steeg het kwik naar 14°C.
Op 11 april noteerde het KMI in Gent een betrokken hemel, met lichte regen 's morgens en opklaringen in de namiddag, met temperaturen tussen 3°C en 22°C. Stralend lenteweertje. Al zullen ze daar bij de politie en het bisdom weinig oog voor gehad hebben.
Wat mij vooral nieuwsgierig maakt is die regen in de nacht en de vroege ochtend. Heeft die een rol gespeeld? In het weerbericht in de krant Het Laatste Nieuws waren voor 10 april "gematigde tot vrij sterke winden uit veranderlijke richting, maar vooral uit het Noorden" aangekondigd, en ook "afwisselende regenvlagen" en "onweersbuien". Dat lijkt mij geen evident vooruitzicht als je van plan bent die nacht met een paar panelen van een van Europa's grootste kunstwerken naar buiten te komen, ook al zijn de planken goed ingepakt.
Mogelijk was het droog op het moment dat men naar buiten is gekomen. Rond 1 uur of 1.30 uur zijn twee verdachte mannen met een plank gesignaleerd naast de Sint-Baafskathedraal. Rond die tijd merkte René Gussé, een spoorwegbediende, elders in de stad een verdacht voertuig op. "Het was schoon droog weder", staat in zijn verklaring aan de politie. Alleen zijn we niet zeker van het hele verhaal van die twee verdachte mannen naast de kathedraal en dus ook niet van het tijdstip omdat de getuige, Cesar Aercus, zelf een inbreker was en negen jaar heeft gewacht om met zijn verhaal naar de politie te stappen.
Als je op de zoekmachine Wolfram Alpha het weer in Gent op 11 april 1934 opvraagt, dan krijg je een hele reeks interessante grafiekjes te zien. Een van die grafiekjes toont dat de nacht droog bleef en dat het pas van 7 tot 10 uur regende.

Een hemelse diefstal, voortaan elke zaterdag

Maandag zijn we weer een jaar verder. 77 jaar geleden is het dan al dat het Lam Gods in Sint-Baafs ineens twee panelen armer was.
Goed nieuws voor wie de zaak genegen is en graag in Gent loopt. De toeristische dienst van Gent lanceerde deze voormiddag een nieuwe plattegrond, Hemels Gent. Het wijst de weg naar alle belangrijke religieuze bezienswaardigheden in de stad, op de eerste plaats naar het wereldberoemde Lam Gods natuurlijk.
De toeristische dienst klopte bij ons aan voor informatie over de diefstal van De Rechtvaardige Rechters en de steeds hectischer speurtocht naar het paneel. Daardoor vind je op de plattegrond bijvoorbeeld de Gentse zetel van de Nationale Bank, waar hoofdverdachte Arsène Goedertier het geld voor zijn schrijfmachine van zijn rekening haalde, en het Huis van Eyck, waar auteur Patrick Bernauw ons via een ingenieuze code bij de neus neemt.
Hemels Gent illustreert de groeiende belangstelling voor de zaak. Om die reden breiden we het aanbod van de wandeling Van Eyck vermist vanaf morgen ook gevoelig uit. De wandeling zal voortaan elke zaterdag om 10.30 uur plaatsvinden, en zowel in het Nederlands, Frans als Engels te boeken zijn. Vanaf deze zomer wordt het menu uitgebreid met Duits en Spaans.
Van Eyck vermist, een wandeling door Gent langs de belangrijkste plaatsen in de zaak van De Rechtvaardige Rechters, loopt al sinds 2004, aanvankelijk enkel tijdens de Gentse Feesten, sinds 2009 ook elke eerste zondag van de maand. Die maandelijkse zondagwandeling wordt nu dus vervangen door een wekelijkse zaterdagwandeling. Boeken op de www.belgodrome.be.

Volgende bericht op 11 april 2011, de 77e verjaardag van de diefstal, met onder het meer het weerbericht van die dag.

Opnieuw Laken

Een voormalige politiecommissaris uit Brussel lanceerde gisteren een nieuwe theorie over de bergplaats van De Rechtvaardige Rechters. Rudy Maes, nu gepensioneerd, vermoedt dat het paneel op de begraafplaats van Laken (Brussel) ligt.
Hij baseert zich op de afpersingsbrieven, zegt hij in Het Nieuwsblad. Hoofdverdachte Arsène Goedertier schreef daarin onder meer dat het paneel niet uit zijn bergplaats kan worden gehaald "zonder de publieke aandacht de trekken." Ook de (niet bevestigde) uitspraak van een familielid van Goedertier dat het paneel zich ergens "tussen de engelen" bevindt, inspireerde Maes.

Rudy Maes. (Foto Het Nieuwsblad)

Het is niet de eerste theorie die naar Laken wijst. In 2000 stelde de Antwerpse politieagent Chris Noppe voor het eerst dat De Rechtvaardige Rechters in de crypte van de Onze-Lieve-Vrouwekerk van Laken verborgen ligt, juist naast de begraafplaats dus. Op de landkaart had hij lijnen getrokken tussen de belangrijkste plaatsen van de Lam Gods-diefstal, vooral tussen de postkantoren in Gent, Brussel en Antwerpen waar de afpersingsbrieven waren afgestempeld: de lijnen sneden elkaar boven de crypte in Laken. Ten tijde van de diefstal, april 1934, was daar het graf in aanbouw van de koning die twee maanden voordien was omgekomen: Albert I.
Noppe zag sindsdien ook gelijkenissen tussen taferelen op het Lam Gods en het landschap van het park van Laken. En in de letters D.U.A. en A.N.S. waarmee de afperser zijn brieven ondertekende, ontwaarde hij een code, geografische coördinaten die elkaar zouden snijden vlakbij de kerk van Laken.

Wijzende mannen

Ze zijn tegelijk aandoenlijk en ridicuul, krantenfoto's waarop mannen of vrouwen (maar meestal zijn het toch mannen) met de vinger nog eens heel nadrukkelijk - we zouden er anders wel eens naast kunnen kijken - aanwijzen waar de moord/diefstal/overval/aanrijding/overstroming... precies gebeurd is. Ook in de zaak van De Rechtvaardige Rechters ontbreken ze niet. En daar hebben ze zeker iets ridicuuls. Zelfs een bijziende kan moeilijk naast zo'n gat kijken

Rechtvaardige Rechters terecht?

Geen paniek, ze zijn niet terecht. Het gaat gewoon om een wedstrijd van De Standaard. Iedereen mag een originele voorpagina bedenken. De winnaar krijgt de echte voorpagina, op 3 januari 2011.
Een van de inzendingen is de pagina hierboven. Ze komt van Tom Lambrecht uit Mariakerke (Gent). Op de foto zien we een vergaderzaal met de Rechtvaardige Rechters als tafel. Onder de foto staat: "Rechtvaardige Rechters ligt al 50 jaar als tablet."
Of deze pagina het op 3 januari haalt, dat beslist de redactie van De Standaard. Maar ook het publiek kan stemmen. De populairste voorpagina van elke maand wint een iPad. De Rechterspagina kreeg ondertusen 26 stemmen.

Volgende bericht op woensdag 17 november 2010.

Eindelijk een museum (2)

Het STAM is een schot in de roos. In het openingsweekend liep het storm voor het nieuwe Gentse Stadsmuseum. Het leek wel alsof heel Gent erbij wilde zijn. En overal hoor ik goede commentaren.
Het VRT-televisieprogramma Vlaanderen Vakantieland zond op 23 oktober een mooie reportage uit over het STAM. Ook de zaal met De Rechtvaardige Rechters kreeg uitgebreid aandacht.
Hier kun je de reportage nog eens bekijken. Het fragment over De Rechtvaardige Rechters begint na 5'30". Ik neem reporter Vincent Verelst op sleeptouw in de STAM-zaal en vervolgens in en rond de Sint-Baafskathedraal. Het orgelpunt is de ingenieuze theorie van Patrick Bernauw.